post

Opublikowane 02.07.2014 13:54 przez

redakcja

Brazylia daje radę. Protesty ucichły już z pierwszym gwizdkiem sędziego. Krytycy mundialu pochowali się w swoich dziuplach i od tygodni nie wychylają z nich nosa. Nikomu jeszcze nie stała się krzywda, a historie o niebezpiecznych mieszkańcach faweli, złodziejach, bandytach, z czasem zyskują miano niegroźnych anegdot. Jeśli do rangi największego incydentu turnieju urasta wtargnięcie chilijskich kibiców do strefy prasowej na Maracanie, to chyba znak, że organizacyjnie jest nieźle.

Piłkarsko – kwestia gustu, ale to temat na zupełnie inną okazję. Bo przecież mundial za moment się skończy. Zostało nam raptem 11 dni grania – i to z przerwami. Później, kto wie, może znów do głosu dojdą krzykacze, zadający te fundamentalne dla nich pytania: z czym po mistrzostwach zostanie Brazylia? Z narodową dumą (albo bez niej), z przygotowaną przy okazji turnieju infrastrukturą, stadionami w liczbie dwunastu, a może z wydatkami i utopionymi pieniędzmi?

Rzadko ten problem zaprząta głowę jakiegokolwiek kibica, kiedy na boiskach trwa święto i można się nim delektować. Ale skoro akurat przypada nam dwudniowy odwyk od grania, czas się nad nim pochylić.

Koszt organizacji brazylijskiego mundialu szacowany jest dziś na kwotę oscylującą wokół 11-12 miliardów dolarów. Rzecz jasna, nikt nie da głowy, że będzie to dokładnie ta suma, bo w przypadku tak wielkiej imprezy licznik bije non stop i to w tempie podobnym do wzrostu polskiego długu publicznego. Łatwiej określić poziom wydatków na już wybudowane stadiony. Tu mowa o mniej więcej trzydziestu procentach całości, czyli około 3,5 miliardach dolarów. Ze względu na liczne podwyżki cen i usług oraz opóźnienia projektów – od momentu powstania planów do ich realizacji, koszty budowy stadionów wzrosły nawet o 75 procent. Ekonomiści już dziś podnoszą argument, że to stanowczo za dużo, gdyby chcieć oczekiwać od tego przedsięwzięcia długoterminowych korzyści.

Brazylia na kilka miesięcy przed mistrzostwami musiała odwrócić swoją uwagę od wielu istotnych projektów tzw. użyteczności publicznej. Wszystko po to, by uniknąć wpadki i zdążyć na czas z tym, co absolutnie niezbędne. Najpierw należało się zająć stadionem, dopiero później usprawnianiem metra. Później albo w ogóle, bo według Reutersa, połowę planów infrastrukturalnych porzucono.

W każdym razie… To, co najbardziej interesuje przeciętnego kibica, czyli stadiony, są i (póki co) służą. Co będzie dalej, to się dopiero okaże. Oby jakoś było, bo jak wiadomo od drogich stadionów zbudowanych z publicznych pieniędzy gorsze są tylko… puste i drogie stadiony zbudowane z publicznych pieniędzy.

Ciekawie w tym kontekście wyglądają raporty dotyczące kosztów poniesionych przez organizatorów poprzednich edycji mundialu – zwłaszcza w zestawieniu z danymi nt. późniejszego wykorzystania obiektów. Gdyby wziąć pod uwagę minione dwudziestolecie, a więc mistrzostwa świata w USA, Francji, Japonii & Korei, Niemczech i RPA, należałoby dojść do wniosków, że absolutnymi wygranymi – ciągle analizując pod kątem finansów – są Amerykanie, Francuzi i Niemcy.

Dlaczego Amerykanie?

W tym wypadku to proste. Na mundial w 1994 roku przygotowali dziewięć stadionów, które już wcześniej w komplecie istniały. Citrus Bowl w Orlando, Cotton Bowl w Dallas, Rose Bowl w Los Angeles, Soldier Field w Chicago – miejsca, z których już w poprzednich latach korzystały uniwersyteckie zespoły piłkarskie, a zwłaszcza przedstawiciele innych, najbardziej popularnych w Stanach dyscyplin. Trudno w to dzisiaj uwierzyć, ale Amerykanie wydali dosłownie kilkadziesiąt milionów dolarów na DOSTOSOWANIE ich do mundialowych wymagań (niektóre źródła mówią nawet o zaledwie pięciu, niektóre o trzydziestu milionach – w obu wersjach: to grosze). Na Pontiac Silverdome trzeba było wymienić murawę, a Cotton Bowl po prostu nieco poszerzyć boisko. Zapełnienie trybun, zmierzone cztery lata później, jasno wskazało, że żaden ze stadionów nie stoi pusty, każdy w najgorszym razie przyjął w ciągu sezonu 200 tysięcy ludzi. Ten niechlubny wyjątek zanotowano w Palo Alto, w Dolinie Krzemowej, gdzie najwyraźniej mają inne zainteresowania niż sportowe eventy. Ale już Giants Stadium w New Jersey w czasie licznych koncertów i meczów odwiedziły – dla przeciwwagi – 2 miliony osób.

Dlaczego Niemcy i Francuzi?

Jasne nawet bez szczegółowych wyjaśnień. Z niemal każdego stadionu zbudowanego na mundial regularnie korzystają najsilniejsze niemieckie drużyny, a Bundesliga osiąga dziś najlepsze frekwencyjne wyniki na świecie. Monachium, Gelsenkirchen, Dortmund, Hamburg – żadnemu z tych miejsc nie brakuje ani dobrego futbolu, ani zainteresowania kibiców. Świetnie radzi sobie nawet Red Bull Arena w Lipsku, nieposiadająca (jeszcze?) drużyny w najwyższej lidze, za to regularnie organizująca masę eventów. Co więcej, u naszych zachodnich sąsiadów znaczną część wydatków ponieśli inwestorzy prywatni.

Podobnie ma się sytuacja w przypadku Francuzów, którzy na dodatek przed mundialem w 1998 roku potrzebowali tylko jednego zupełnie nowego stadionu. Stąd koszty – aż sześciokrotnie niższe w porównaniu z budującą się na całego Brazylią.

Koszty budowy / przebudowy stadionów poniesione przez gospodarzy:

USA 1994 – 30 milionów dolarów
Francja 1998 – 603 miliony dolarów
Japonia 2002 – 2,9 miliarda dolarów
Korea 2002 – 1,7 miliarda dolarów
Niemcy 2006 – 1,9 miliarda dolarów
RPA 2010 – 2,1 miliarda dolarów
Brazylia 2014 – 3,6 miliarda dolarów

Na przeciwnym biegunie, jak można się łatwo domyślić, należałoby szukać Korei, Japonii i Republiki Południowej Afryki. Zwłaszcza w RPA oraz Korei wysokie nakłady poniesione na budowę łączą się dziś z mało imponującym wykorzystaniem infrastruktury, która wówczas powstała. Na każdy z dziesięciu stadionów w Korei trzeba było wyłożyć od 100 do 300 milionów dolarów (rekord w Daegu – 293 miliony), co nie stanowiłoby wielkiego problemu, gdyby miał kto te tysiące krzesełek zapełniać. A z tym jest słabiutko. W Incheon zaraz po mistrzostwach zmniejszono powierzchnię użytkową trybun o ponad połowę, a i tak nie zachodzi tam nawet pies z kulawą nogą. Generalnie, szybciej byłoby wymienić te miejsca, w których jest nieźle (Seul, Suwon) niż tworzyć długą listę miast, dla których duże obiekty są dziś wyłącznie problemem i kosztem. Dla szybkiego przykładu – w 2010 roku, osiem lat po mistrzostwach, obiekt w Gwangju odwiedziły 63 tysiące osób. W CIĄGU ROKU.

Lepiej ma się ówczesny partner Korei – Japonia, gdzie próbuje się mocniej zróżnicować przeznaczenie stadionów. Sapporo Dome gości dziś zarówno piłkarzy, jak i japońskich… baseballistów, co przekłada się na wysoką frekwencję. Łatwo przeboleć Nagai Stadium w Osace, do którego w 2002 roku nie trzeba było dokładać. Ale już na przykład w mieście Miyagi, by zorganizować trzy mecze fazy grupowej, wydano ponad 300 milionów dolarów i wygląda na to, że jeśli jeszcze mają się one do czegoś przydać, to najprędzej w czasie letnich igrzysk w 2020 roku. Po kolejnym kosztownym remoncie.

W przypadku RPA trudno o szczegółowe dane liczbowe. W dodatku na użyteczność stadionów pozytywnie wpłynął zeszłoroczny Puchar Narodów Afryki. Jeden incydentalny turniej. Generalnie jednak, tam też uwidaczniają się miejsca, w których z opłacalnością jest ciężko. Dla przykładu: w Johannesburgu wydano prawie pół miliarda dolarów na wielki 100-tysięcznik Soccer City. Na potrzeby mistrzostw niezbędny był jednak jeszcze jeden obiekt w tym mieście i kolejne 55 tysięcy krzesełek. Jego przebudowa pochłonęła 65 milionów dolarów i dzisiaj… Delikatnie mówiąc, nie ugina się on pod ciężarem odwiedzających. Zwłaszcza, że piłkarze popularnego Orlando Pirates grają jeszcze gdzieś indziej.

Najsłabiej natomiast sytuacja ma się w widocznym na zdjęciu Polokwane.

Stosunek kosztów budowy (lub przebudowy) do dalszej przydatności stadionów. Od najwyższej opłacalności:

1. Stany Zjednoczone 1994
2. Francja 1998
3. Niemcy 2006
4. Japonia 2002
5. RPA 2010
6. Korea 2002

Gdzie w tym rankingu trzeba będzie niebawem umieścić Arenę Pantanal w Cuiabie, Arenę Amazonia w Manaus i całą pomundialową Brazylię, czas pokaże. Rzeczywistość sama dopisze kolejny rozdział tej historii. Ze względu na gigantyczne, zdecydowanie najwyższe koszty budowy stadionów, prawdopodobnie bliżej końca niż jego początku. Ale to już nie problem FIFA, ani tysięcy kibiców, którzy za moment wyjadą z Brazylii i przynajmniej im zostaną tylko te dobre, typowo piłkarskie wspomnienia.

Liczba komentarzy: 0
Subscribe
Powiadom o
guest
0 komentarzy
Inline Feedbacks
View all comments
Suche Info
30.11.2021

Hellas bezbramkowo remisuje z Cagliari

Skończyło się bez bramek, więc zabrakło najważniejszego. Mecz nie był może najwyższych lotów, ale z perspektywy kibica reprezentacji Polski był ciekawą lekturą i pokazem solidności Pawła Dawidowicza. Jedyną skazą tego spotkania był incydent wywołany przez Giovanniego Simeone. Argentyńczyk uderzył przeciwnika w twarz i rozpoczęła się jatka. Wstali z ławek i ruszyli na siebie zarówno piłkarze […]
30.11.2021
Suche Info
30.11.2021

Trener Broni Radom zostanie asystentem w Cracovii

Jacek Zieliński niedawno został nowym szkoleniowcem Cracovii. Teraz doświadczony trener kompletuje swój sztab. Jedną z osób, które do niego dołączą, będzie dotychczasowy opiekun trzecioligowej Broni Radom. Mowa o 35-letnim Tomaszu Jasiku, który pracował w klubie od sierpnia. Tomasz Jasik trenerskie szlify zbierał na Lubelszczyźnie, gdzie przez długi czas opiekował się młodzieżowymi zespołami Motoru Lublin. W […]
30.11.2021
Suche Info
30.11.2021

Juventus pokonał słabiutką Salernitanę

Juventus wygrał z najgorszym zespołem w Serie A, czyli zrobił to czego od niego oczekiwano. Nie poślizgnął się na skórce od banana. Zadanie wykonane. Przed meczem Salernitana była jedną z dwóch drużyn, które nigdy nie straciły gola w spotkaniach domowych z Juventusem. Kiedyś musiał być ten pierwszy raz. Zawodnicy Massimiliano Allegriego miażdżyli gospodarzy posiadaniem piłki […]
30.11.2021
Inne sporty
30.11.2021

Wejście smoka. Guanyu Zhou – pierwszy Chińczyk w F1

On sam mówi, że na drodze do Formuły 1 nie miał się na kim wzorować. Wcześniej kierowcy z Chin co najwyżej brali udział w testach bolidów, żaden nie dostał się na choćby jeden sezon do którejś z ekip. Guanyu Zhou będzie pierwszym, a na jego zakontraktowanie zdecydowała się Alfa Romeo Racing ORLEN. Jak doszedł do […]
30.11.2021
Suche Info
30.11.2021

Fiorentina ogrywa Sampdorię. Grał Bereszyński

Fiorentina w tym sezonie jest najbardziej bezkompromisową drużyną w Serie A. Albo wygrywa, albo przegrywa. Dosłownie. Mają chyba uczulenie na remisy. Dziś drużyna Vincenzo Italiano odniosła ósme zwycięstwo w sezonie ligowym. Pokonała na własnym boisku Sampdorię 3:1. W składzie gości znalazł się reprezentant Polski. W tym meczu różnica klas była aż nadto widoczna. Fiorentina mimo […]
30.11.2021
Weszło
30.11.2021

Puchar Polski. Najsłabszy ekstraklasowicz – pierwszoligowcy 3:0

Korona Kielce trochę zdominowała Górnika Łęczna w pierwszej połowie. Za to w drugiej – Górnik zdominował gospodarzy kompletnie, dzięki czemu wywiózł ze stolicy województwa świętokrzyskiego zasłużony awans do 1/4 Pucharu Polski. Można mówić, że Górnik Łęczna to pierwszoligowiec w Ekstraklasie, ale fakty są takie, że na swojej drodze odprawił już z kwitkiem trzech pierwszoligowców – […]
30.11.2021
Suche Info
30.11.2021

Plotki o możliwych transferach Ziyecha i Wernera do Barcelony

Dyrektor sportowy FC Barcelony Mateu Alemany, dwoi się i troi, by sprowadzić do klubu nowych piłkarzy za rozsądną cenę. Z tego względu pojawia się mnóstwo nazwisk na barcelońskiej giełdzie transferowej. Tym razem dziennikarze katalońskiego Sportu sondują możliwe przyjście dwóch piłkarzy Chelsea Londyn, którzy na Stamford Bridge mają problemy z regularną grą. Mowa o Timo Wernerze […]
30.11.2021
Suche Info
30.11.2021

Javier Mascherano nowym selekcjonerem argentyńskiej młodzieżówki

Większość fanów piłki nożnej doskonale kojarzy Ej Jefecito z bogatej kariery piłkarskiej. Teraz będzie stawiał pierwsze kroki w karierze trenerskiej. Z argentyńską federacją pożegnał się dotychczasowy trener młodzieżówki, który zdecydował się dołączyć do sztabu Jose Pekermana odpowiedzialnego za przygotowanie reprezentacji Wenezueli. Javier Mascherano od 2019 roku posiada uprawnienia trenera. Do tej pracował w argentyńskiej federacji […]
30.11.2021
Weszło
30.11.2021

Warciarz, lechita, dobry człowiek. Wojtek Onsorge walczy o szansę na życie

27 lat. Zdrowy chłop, piłkarz drugoligowych rezerw Lecha Poznań. Ale nowotwór nie wybiera. Wojciech Onsorge, lechita i warciarz, walczy z nowotworem złośliwym płata ciemieniowego. I prosi o to, by dać mu szansę na życie.   Z Wartą Poznań był… właściwie od zawsze. Wychowywał się w niej, przeszedł przez wszystkie szczeble szkolenia, wreszcie zadebiutował w pierwszym […]
30.11.2021
Weszło
30.11.2021

QUIZ: SZALONE LATA DZIEWIĘĆDZIESIĄTE. OD 20:00

CITKOMANIA. SOKÓŁ PNIEWY. HELIKOPTERY BOJOWE. STRZELANINY. QUIZ O LATACH DZIEWIĘĆDZIESIĄTYCH. – KANIA – GAPIŃSKI – PIELA – MILEWSKI Sprawdź ofertę KFC https://cutt.ly/RRKIGCn 
30.11.2021
Suche Info
30.11.2021

Legia ma nowego wicedyrektora sportowego! Pracował w Rakowie

Dariusz Mioduski zatrudnił nowego wicedyrektora sportowego. Paweł Tomczyk od pierwszego grudnia wzmocni pion sportowy Legii. Nowy pracownik warszawskiego klubu jest dobrze znany w środowisku piłkarskim. Pełnił rolę kierownika skautingu w Rakowie Częstochowa, a następnie objął stanowisko dyrektora sportowego klubu z Częstochowy. – Do jego zadań należeć będą między innymi negocjacje z zawodnikami, agentami i innymi […]
30.11.2021
Suche Info
30.11.2021

Gołębiewski: Ze zdrowiem Luquinhasa wszystko jest okej

Każdy mecz jest dobry na przełamanie. Zwłaszcza w sytuacji, w której znalazła  się Legia Warszawa. Ostatnio przerwała wstydliwą passę i ograła Jagiellonię Białystok 1:0. Już jutro zespół Marka Gołębiewskiego zmierzy się Motorem Lublin w ramach rozgrywek o Puchar Polski. Dziś trener warszawskiej drużyny odpowiadał na pytania dziennikarzy. O problemach kadrowych: – Powołania zawodników z drugiego […]
30.11.2021
Suche Info
30.11.2021

Saga z Pochettino trwa

Zanim Manchester United podpisał kontakt z Ralfem Rangnickiem głównym kandydatem do objęcia zespołu z Old Trafford był Mauricio Pochettino. Podpisanie umowy z Niemcem nie ucina jednak spekulacji. Umowa Rangnicka wygasa wraz się z końcem sezonu, więc temat przyjścia Argentyńczyka wciąż jest głośny. Operacja sprowadzenia Pochettino na Old Trafford nie będzie łatwa do zrealizowania. Dziennikarze Telefoot […]
30.11.2021
Na zapleczu
30.11.2021

Dominik Nowak zwolniony z Korony Kielce. Co poszło nie tak?

– Nie mam doświadczenia w piłce, ale na pewno mam doświadczenie w zatrudnianiu ludzi. Uważam, że trener Nowak nie jest na takim etapie, że szuka ciepłej przystani. To ambitny człowiek, za którym stoi doświadczenie – mówił nam we wrześniu Łukasz Jabłoński, prezes Korony Kielce. Nieco dalej przyznawał, że chodzi o to, żeby po prostu znać […]
30.11.2021
Suche Info
30.11.2021

Duży krok Warty Poznań. Powstanie projekt nowego kompleksu sportowego

Warta Poznań zamierza rozwijać swoją bazę. W pierwszej kolejności powstanie projekt i dziś ogłoszono zwycięzcę przetargu. Wymagania są oczywiste. Część piłkarska ma spełniać wymogi licencyjne dla klubów Ekstraklasy. Projektant został więc zobowiązany do tego, by uzyskać pozytywną opinię Polskiego Związku Piłki Nożnej w tym zakresie. Firma KOSZT-BUD wygrała przetarg na przygotowanie projektu kompleksu obiektów sportowych […]
30.11.2021
Anglia
30.11.2021

Kolejka dla hipsterów – punktowało Leeds United, Norwich City i Manchester United

Wchodzimy w najbardziej gorący okres Premier League, paradoksalnie przypadający na najzimniejszą porę roku. Kolejki w środku tygodnia, ligowe granie co dwa, trzy dni, ostatnia szansa na to, by poprawić swoje notowania przed końcem roku. Nic więc dziwnego, że do roboty zabrały się te kluby, którym ostatnio wiodło się raczej licho – w końcu zapunktowało Norwich, […]
30.11.2021
Inne sporty
30.11.2021

Rusza Liga Mistrzów siatkarzy. Co czeka polskie kluby?

Już dziś rusza Liga Mistrzów siatkarzy. Z polskiego punktu widzenia szczególnie ciekawe, bo po raz drugi w całej historii tytułu w najważniejszych europejskich rozgrywkach bronić będzie polska ekipa – ZAKSA Kędzierzyn-Koźle. Poza nią do rywalizacji przystąpią też Projekt Warszawa i Jastrzębski Węgiel. Na co stać nasze kluby? Jak trudne mają grupy? I czy ZAKSA może […]
30.11.2021
Suche Info
30.11.2021

Carlo Ancelotti tłumaczy, dlaczego zagłosowałby na Benzemę

Carlo Ancelotti słynie z kreatywnych odpowiedzi na pytania i często stara się wybrnąć żartem. Dziś po raz kolejny zaskoczył dziennikarzy. Trener Realu Madryt podczas ostatniej konferencji przed meczem z Athleticiem został zapytany o zwycięzcę Złotej Piłki. Dyplomatycznie zakręcił. – Mam problem, ponieważ pracuję w Realu Madryt, więc nie powinienem głosować na piłkarzy, którzy nie grają […]
30.11.2021