post Avatar

Opublikowane 29.01.2020 16:51 przez

redakcja

Niewiele jest kwestii, w których Polacy są tak bardzo zgodni jak w przypadku tymczasowych aresztów. Wystarczy tylko jakiś głośniejszy przypadek złamania prawa i już słychać głośny chór domagający się natychmiastowego zamknięcia podejrzanego za kraty, bez wyroku, bez żadnych nieistotnych ceregieli – od razu, najlepiej w ciasnej celi. Nawet jeśli w poszczególnych przypadkach kłócimy się o ocenę postawy sędziego, to co do zasady jesteśmy zgodni. 

Kamil Durczok w pijackim rajdzie przez całą Polskę zagrażał życiu innych uczestników ruchu drogowego? Do celi, od razu, posiedzi trzy miesiące w areszcie, to się nauczy.

Jakiś barbarzyńca zakatował kota, co zostało uwiecznione na materiale filmowym? Do celi, natychmiast, nie zwlekajmy, fajnie byłoby go jeszcze przypiec ogniem, albo zamknąć z jakimś zwyrodnialcem, który „już mu pokaże”.

Osiedlowiec złapany na gorącym uczynku podczas bójki? Do karceru!

Tak naprawdę zmieniają się tylko okoliczności, w jakich apelujemy o areszt tymczasowy – wiadomo, że miłośnicy zwierząt i weganie do aresztu będą chcieli wsadzić tego gamonia od kotka, zadeklarowani prawicowcy zagrzmią, że za kratami powinni wylądować Durczok czy Najsztub, bez różnicy. Patointeligencja (spodobało mi się to określenie!) zawyje z radości, że w areszcie przebywa „Sebix”, a „Sebix” uśmiechnie się pod nosem, że w areszcie wylądował policjant, który spowodował wypadek.

Ale czy można się dziwić, skoro w podobny sposób instytucję aresztu tymczasowego postrzegają nawet politycy? Przy wspomnianej sprawie zwyrodnialca od katowania zwierząt decyzji o zaniechaniu aresztu publicznie dziwili się posłowie czy ministrowie. Zastanawiam się, ilu z nich do niedawna protestowało przeciw tej samej instytucji aresztu, gdy w nieskończoność przedłużał się tymczasowy areszt Maćka Dobrowolskiego. Czy to nieporównywalne sytuacje? Jeśli bierzemy pod uwagę czyn, którego się dopuścili „podejrzani”, to oczywiście – w końcu Maciek siedział w areszcie bez przedstawienia naprawdę poważnych zarzutów, opartych na czymś więcej niż zeznania świadka koronnego. Cała sprawa, łącznie z wiecznym przedłużaniem całego procesu, była skandalem na nieprawdopodobną skalę. Jednak moim zdaniem nie powinniśmy też tracić z oczu pewnych ogólnych zasad.

Czym właściwie jest areszt tymczasowy i po co się go stosuje?

Po pierwsze – to jest sytuacja, która jest gorsza niż więzienie, gorsza niż pozbawienie wolności. To trzeba bardzo wyraźnie podkreślać, że trzy miesiące w więzieniu po wyroku sądu w niczym nie przypominają trzech miesięcy w areszcie tymczasowym. Nie ma mowy o żadnych przepustkach, korespondencja, telefony i widzenia są ograniczone, aresztowany (czyli człowiek, który wciąż może się okazać niewinny!) ma o wiele mniejsze prawa niż skazany. Po drugie – to nie jest kara, ale środek zapobiegawczy. Czemu ma zapobiegać, nietrudno zgadnąć – mataczeniu, wpływaniu na świadków, ucieczce poza granice państwa, generalnie – uniknięciu kary w okresie od popełnienia przestępstwa do otrzymania wyroku przed sądem.

Dlatego na te trzy przykładowe sprawy ze wstępu należy patrzeć nie w kontekście: „czy winowajca zasłużył na wolność”, ale: „czy jest w stanie wpłynąć na swoją karę”. Dlaczego ten przykładowy Kamil Durczok miałby siedzieć w areszcie tymczasowym, wyłączam tutaj samopoczucie ludzi ucieszonych, że antypatyczny gość z telewizji „dostał za swoje”? Czy faktycznie zachodziła możliwość wpłynięcia na jego sprawę? Zaczarowałby organy ścigania, które udałyby, że jego pijacka eskapada nie miała miejsca? Wpłynąłby na świadków, na wyniki swoich badań? Uciekł z Polski, zaczął się ukrywać w jednej z chorzowskich kamienic? Nie i mam wrażenie, że wiele osób, które widziałyby go w areszcie, doskonale o tym wie. Ale mimo to wolałoby pokazówkę: patrzcie, u nas nie ma nietykalnych, wczoraj był na szczycie, dziś jest w areszcie.

Podobnie w medialnej sprawie z kotem, gdzie podejrzany przyznał się do winy, współpracował z policją i zapewne przerażony tym, jak głośna okazała się sprawa czeka na wyrok. Jak miał wpłynąć na decyzję sądu? Usunąłby filmiki ze stron wszystkich polskich portali internetowych? Znalazł alibi? No nie, znów ludziom walczącym o tymczasowy areszt chodziło wyłącznie o karę, karę na długo przed procesem i wyrokiem.

Przy takim odczytywaniu instytucji aresztu tymczasowego jesteśmy już naprawdę o krok od samosądów. Jeśli bez wyraźnej przyczyny chcemy przetrzymywać człowieka w miejscu gorszym od więzienia, to dlaczego nie dołożymy mu kar cielesnych? A co, zasłużył sobie, a przecież i tak już działamy na granicy prawa. A może mu ten areszt jeszcze przedłużyć? Może przedłużyć cały proces, żeby cierpiał w tym miejscu tak długo, jak cierpiał katowany przez niego kot?

Nikt nie bierze pod uwagę, że tworzenie tego typu społecznej akceptacji dla zjawiska, ma bardzo poważne konsekwencje. Helsińska Fundacja Praw Człowieka alarmuje, że w Polsce areszty tymczasowy stosuje się coraz chętniej, mimo wielokrotnych skarg czy spraw takich jak wspomniany wyżej Maciek Dobrowolski. Rzeczpospolita już w 2012 roku pisała: w 2009 niesłuszne skazania, aresztowania, zatrzymania i stosowanie innych środków zabezpieczających kosztowały Skarb Państwa 5,3 mln zł, w 2010 – 11,3 mln, a w 2011 – 14,5 mln zł. Katarzyna Wiśniewska z HFPC podaje, że tymczasowo aresztowani to już ponad 11% całej populacji więziennej, że na koniec 2019 roku aż 8,5 tysiąca ludzi pozostawało w aresztach.

Ilu z nich czeka na proces latami? Ilu z nich nie zostanie ostatecznie skazanych? Ilu z nich mogłoby równie dobrze meldować się co tydzień na komisariacie i w taki sposób oczekiwać na wyrok?

Oczywiście, nie da się tej dyskusji prowadzić w oderwaniu od pracy sądów, od ich niewiarygodnego tempa, od batalii prawnych ukierunkowanych na obstrukcję. Ja to wszystko rozumiem i jestem nawet skłonny uwierzyć, że część aresztowanych siedzi tylko dlatego, że w „normalnym” trybie zasłużoną karę otrzymałoby po ośmiu latach skomplikowanego procesu. Natomiast nie sądzę, by była to sytuacja, którą my, jako społeczeństwo, powinniśmy akceptować, a co więcej: wręcz domagać się jej utrzymania. Zwłaszcza, że zawsze istnieje to słynne „cztery osiem”, czterdzieści osiem godzin, podczas których można z łatwością zabezpieczyć dowody, komputery, telefony. W Wielkiej Brytanii bywają stosowane areszty 2-tygodniowe, podczas których tamtejszy wymiar sprawiedliwości jest w stanie bez problemu zebrać materiał dowodowy czy zeznania. U nas przy 3-miesięcznym areszcie często przez pierwsze dwa miesiące nie dzieje się nic. W trzecim miesiącu zaczyna się z kolei zastanawianie: a może bezpieczniej poprosić sąd o kolejne trzy miesiące?

Walczmy o szybsze sądy, bez problemu. Walczmy o prostsze prawo, które nie będzie stwarzało możliwości wydłużania procesu w nieskończoność. Walczmy o to, by pijanych kierowców czy katów zwierząt karać surowo, bezlitośnie i szybko. Jednak miejmy na uwadze, że tymczasowy areszt bywa stosowany w sprawach, gdzie jedynym „dowodem” winy jest zeznanie pojedynczego świadka, często świadka, który sam ma sporo na sumieniu. O tym, ilu spośród 8,5 tysiąca tymczasowo aresztowanych siedziało bezpodstawnie dowiemy się za parę lat, gdy Helsińska Fundacja Praw Człowieka zaktualizuje kwoty odszkodowań wypłaconych ze Skarbu Państwa.

Zaloguj się albo komentuj jako gość
Liczba komentarzy: 0
avatar
 
Zdjęcia
 
 
 
Audio i wideo
 
 
 
  Subskrybuj  
Powiadom o
Inne sporty
01.04.2020

Wimbledon odwołany. Będzie nam go w tym roku brakować

1945 rok. To wtedy po raz ostatni nie odbył się Wimbledon. Przez kolejne lata turniej ten regularnie przyciągał największych zawodników i tłumy kibiców. Stał się symbolem tenisa, najbardziej wyczekiwaną imprezą w sezonie. Dziś dowiedzieliśmy się, że w 2020 roku nie mamy jednak na co czekać, bo turniej odwołano. I jasne, wiemy, bezpieczeństwo jest najważniejsze. Ale […]
01.04.2020
Weszło
01.04.2020

Wojny, białaczka i legendarne rzuty wolne. Historia Sinisy Mihajlovica

– Mówią, że koronawirus zabiera głównie ludzi starszych, schorowanych. Mówią to jako pocieszenie, że ich to nie dotyczy. Starsi ludzie nie są liczbą. To nasza historia, nasze zasoby, z których mamy czerpać. To nasze doświadczenie, pozwolili nam być tym, kim jesteśmy – te słowa Sinisy Mihajlovica odbiły się szerokim echem nie tylko we Włoszech. Trener […]
01.04.2020
Weszło
01.04.2020

Wideo: Jakub Kosecki pokazuje nam, jak żyje w Turcji

– Tu jest tak gorąco, że ludzie strzelają w słońce! – opowiada o Adanie Jakub Kosecki. Jak mu się wiedzie w Turcji? „Kosa” pokazał nam od środka swój klub, stadion i… swoje mieszkanie. A przy okazji opowiedział kilka barwnych historii. Poczujcie klimat Adany Demirspor! 
01.04.2020
Weszło
01.04.2020

Futbol reprezentacyjny? Zamknięty „do odwołania”…

Chyba już po tej pierwszej wideokonferencji UEFA, na której podjęto decyzję m.in. o przełożeniu Euro 2020, wielu było świadomych, że to ledwie pierwszy element domina. Niektórzy łudzili się, że marcowe mecze reprezentacyjne uda się zagrać w czerwcu, że futbol w miarę szybko wróci, że niektóre turnieje zaplanowane na lipiec nie będą zagrożone. Dzisiaj UEFA za […]
01.04.2020
Blogi i felietony
01.04.2020

Jak co środę… JAKUB OLKIEWICZ

A czy jak mam 17 lat i 8 miesięcy, to mogę wyrzucić śmieci? A czy jeśli jadę do pracy okrężną drogą, żeby nabić endomondo na rowerze, to grozi mi mandat? A czy można iść kopnąć piłkę na podwórku pomiędzy blokami? A czy kopnąć do dziecka, które stoi trzy metry dalej? A czy mogę skoczyć na […]
01.04.2020
Bukmacherka
01.04.2020

Hokej bez ryzyka? Obstawiaj ligę białoruską w Milenium!

Powraca promocja „Na Luzie i Bez Ryzyka” u legalnego bukmachera Milenium! Dzięki niej czwarty mecz finału mistrzostw Białorusi w hokeju obstawimy bez ryzyka! Gracze, którzy zdecydują się postawić na to spotkanie, mogą zyskać 25 zł zwrotu, w przypadku pudła!  No dobra, a jak dokładnie działa promocja oferowana przez Milenium? Nie ma w tym nic trudnego. […]
01.04.2020
Weszło
01.04.2020

Jak nie zarządzać klubem? Trzecioligowiec na skraju upadłości

Kluby piłkarskie lada moment wpadną w tarapaty. Nie wszystkie, ale większość pewnie tak, zwłaszcza w Polsce. Które z nich znajdą się w bardzo słabej sytuacji? Na przykład te, które grają w niższych ligach i mają skromne budżety, bez miejsca na cięcia. A które znajdą się w sytuacji najgorszej? Te, w których problemy zaczęły się jeszcze […]
01.04.2020
Anglia
01.04.2020

Jedyny cukrzyk w reprezentacji Anglii. Historia Gary’ego Mabbutta

Jako siedemnastolatek został zdiagnozowany z cukrzycą. Przez szesnaście lat kariery przeszedł szesnaście operacji. Dwa razy miał złamaną nogę, a jego powietrzne starcie z Justinem Fashanu mogło się dla niego skończyć nawet utratą wzroku. Chciał go z Tottenhamu wyciągnąć George Graham, marzył o nim Kenny Dalglish czy sir Alex Ferguson. Nie dał się skusić żadnemu z nich. W […]
01.04.2020
Weszło
01.04.2020

Jeśli przeżyję tę sytuację, to przeżyję już wszystko

Żylina przeszła w stan likwidacji. Większość polskich mediów opisywała to jako koniec klubu. My zwracaliśmy uwagę, że może to być dupochron, który przed tym końcem klub faktycznie uchroni. Jak jest naprawdę? Zapytaliśmy Pavola Stano, który jest pierwszym trenerem w słowackim zespole. W niektórych polskich mediach panuje przekonanie, że Żylina upada. Potwierdzisz? Te kroki, które zostały […]
01.04.2020
Weszło
01.04.2020

Uchwała Ekstraklasy ma zagwarantować piłkarzom gwarancję otrzymywania pensji

– Dzisiaj sytuacja wygląda tak, że kluby mogą przetrwać miesiąc, dwa, pół roku w najlepszych przypadkach, ale my naprawdę nie wiemy, jak dalej rozwijać się będzie sytuacja. Nie wiemy, jak dalej rozprzestrzeniał się będzie wirus i co zdarzy się nie tylko w niedalekiej przyszłości, ale też w tej dalszej. Koszty klubów zostały na stałym poziomie, […]
01.04.2020
Weszło
01.04.2020

„Wisła zyskała fundament na przyszłość. Wartość naszych akcji znacznie wzrosła”

– Z mojego punktu widzenia, jeśli chodzi o Spółkę Akcyjną, której jestem szefem, to jest to przełomowe. Udało się pozyskać, w ramach bardzo korzystnej umowy, aktywo, które jest bezwzględnie fundamentem budowania klubu w przyszłości. Prawo do nazwy Wisła Kraków. Prawo do historycznego herbu, do którego wszyscy są przywiązani. To kluczowe pod kątem budowy drużyny, budowy […]
01.04.2020
Weszło
01.04.2020

Pomysł: 19 zespołów w Ekstraklasie od nowego sezonu. To chyba miałoby sens

Niektórzy wierzą, że Ekstraklasa jednak dojedzie w jakiś sposób do końca rozgrywek, ale wiara to jedno, a przygotowania i scenariusze to drugie. Trzeba być gotowym na wszystko: i na pozytywne wieści z wirusowego placu boju, i na te negatywne. A co za tym idzie w mniej optymistycznym przypadku – na zakończenie ligi i pomyślenie, jak […]
01.04.2020
Weszło
01.04.2020

QUIZ. Wszyscy reprezentanci w XXI wieku

Zapraszamy na kolejną zabawę. Tym razem quiz nie jest naszego autorstwa, ale na platformie Sporcle znaleźliśmy bardzo fajne zestawienie, więc postanowiliśmy podpromować dobrą robotę – ktoś zadał sobie dużo trudu i policzył minuty wszystkich reprezentantów Polski z XXI wieku. Co ważne – uzbierane TYLKO W MECZACH O PUNKTY, więc odpadają wszyscy kadrowicze wyprodukowani przez niepoważne […]
01.04.2020
Weszło
01.04.2020

Nikt nie chce być tym prezesem, który gasi w klubie światło

Nie mamy wątpliwości, że żaden klub na całym świecie nie może powiedzieć, iż nie straci na kryzysie gospodarczym związanym z wybuchem epidemii koronawirusa. Inna sprawa, że organizacje można podzielić na te lepiej i na te gorzej przygotowane na czas wielkiego kryzysu. GKS Bełchatów stanowczo zalicza się do tej drugiej grupy. I bez pandemii znajdował się […]
01.04.2020
Weszło
01.04.2020

Arka na skraju bankructwa

— Nastawiam się na najgorsze. Kilka dni przed wstrzymaniem rozgrywek ekstraklasy mieliśmy spotkanie z prezesem i dyrektorami. Prezes powiedział otwarcie, że jeśli nie znajdzie się nowy właściciel, grozi nam bankructwo. Dodał, że prowadzone są rozmowy z kandydatem, ale ostatecznie tamten inwestor zrezygnował — mówi w rozmowie z „Przeglądem Sportowym” Michał Nalepa, pomocnik i jeden z […]
01.04.2020
Kanał Sportowy
31.03.2020

Zebranie Zarządu – LIVE charytatywny Kanału Sportowego

Mateusz Borek, Tomasz Smokowski, Michał Pol i Krzysztof Stanowski zapraszają na ZEBRANIE ZARZĄDU – czyli charytatywny LIVE z donejtami i telefonami do studia!
31.03.2020
Inne sporty
31.03.2020

Już niedługo w twoim domu… Chicago Bulls Michaela Jordana

Jesteś dzieckiem lat dziewięćdziesiątych? Tęsknisz za czasami, kiedy koszykówka wzbudzała w tobie wielką ekscytację? Chcesz przekonać swoje nadaktywne dziecko, które nie potrafi usiedzieć w miejscu, aby wreszcie zostało w domu? A może po prostu przepadasz za sportem, tym najwyższego sortu? Jeśli na którekolwiek z wymienionych wyżej pytań odpowiedziałeś twierdząco, to chyba mamy coś dla ciebie… […]
31.03.2020
Hiszpania
31.03.2020

W Barcelonie kryzys podczas kryzysu. O co chodziło?

W Barcelonie wiosny bywają gorące. Pogoda to jedno, piłka to drugie. Nie dość, że śródziemnomorski klimat sprzyja przyjemnej aurze, to jeszcze na wiosnę piłkarze Dumy Katalonii rok w rok, od wielu lat, rozgrywają najważniejsze mecze i zdobywają najważniejsze trofea. Jakoś w tym marcowym okresie zazwyczaj to wszystko się rozpoczyna. Tym razem też jest gorąco, ale […]
31.03.2020